Posts

Showing posts from August, 2026

“नहाज़ो माया माहें कोरा रहेजो”

“नहाज़ो माया माहें कोरा रहेजो” दुनिया में पूरे मन से जियो, अपनी सच्ची पहचान याद रखो सारना सारसू बंध बाँधजो, करजो रे नित नवलो रंग। नहाज़ो माया माहें कोरा रहेजो, छूटतां आयास जेम न आवे रे अंग।। —कीर्तन १३१/२४ अच्छे अंक चाहिए, दोस्तों का साथ चाहिए, खेल में जीतना है और सोशल मीडिया पर हमारी पोस्ट भी पसंद की जाए—ये सब इच्छाएँ हमारे जीवन का हिस्सा हैं। लेकिन जब अंक, जीत या दूसरों की राय ही हमारी खुशी और अपनी नज़रों में हमारी कीमत तय करने लगे, तब क्या करें? तारतम वाणी हमें रास्ता दिखाती है— “नहाज़ो माया माहें कोरा रहेजो।” इसका सरल संदेश है: संसार में रहो, सीखो, खेलो, प्रेम करो और अपनी जिम्मेदारियाँ निभाओ; लेकिन इन सबके बीच अपने भीतर की सच्चाई, प्रेम और शांति को सँभाले रखो। “कोरा” रहने का अर्थ भावनाहीन होना या किसी की परवाह न करना नहीं है। इसका अर्थ है—किसी चीज़ से इतना न चिपक जाना कि उसके बिना हम स्वयं को बेकार समझने लगें। जैसे कमल का पत्ता पानी में रहता है, फिर भी पानी उस पर टिकता नहीं, वैसे ही हम जीवन में भाग लेते हुए भीतर स्वतंत्र रहना सीख सकते हैं। अंक तुम्हारे काम का परिणाम ह...

हुकुम, मानवीय इच्छा र संकल्पशक्ति नेपाली

परम प्रियतमको हुकुम, मानवीय इच्छा र संकल्पशक्ति तारतम वाणी र समग्र दृष्टिको प्रकाशमा प्रस्तावना “सबै कुरा हुकुमबाट हुन्छ”—यस्तो हामी सुन्दरसाथमा बारम्बार भन्छौँ र चर्चाकारहरूबाट पनि सुन्छौँ। तर यसको सही अर्थ के हो? के श्री राजजी पनि मानिसले जस्तै विकल्पहरू विचार गरेर एकपछि अर्को निर्णय गर्नुहुन्छ? यदि सबै कुरा हुकुममै हुन्छ भने मानिसको आफ्नै इच्छा, संकल्पशक्ति, कर्तव्य र जिम्मेवारीको स्थान कहाँ रहन्छ? अनि यदि सफलता–असफलता, सुख–दुःख र हार–जीत पनि हुकुममै छन् भने आध्यात्मिक नाफा र नोक्सानलाई कसरी बुझ्ने? यी प्रश्नहरूको उत्तर खोज्दा दुई गलत बुझाइबाट बच्न आवश्यक छ। पहिलो, परम प्रियतमलाई केवल असाधारण शक्तिशाली मानिसजस्तो ठान्नु। दोस्रो, “सबै हुकुममै छ” भनेर प्रयास, विवेक र कर्तव्यको आवश्यकता नै छैन भन्ने मान्नु। पहिलो बुझाइले श्री राजजीको दिव्यतालाई मानवीय सीमामा बाँध्छ। दोस्रो बुझाइले मानिसलाई निष्क्रिय र गैरजिम्मेवार बनाउन सक्छ। तारतम वाणीमा हुकुमको अर्थ यी दुवैभन्दा गहिरो छ। हुकुम केवल मानवीय प्रकारको निर्णय होइन र मानवीय जिम्मेवारीको निषेध पनि होइन। हुकुम श्री राजजीको सर्...